<TEI xmlns="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:lang="de" xml:id="HAB_mss_206-helmst_tei-msDesc_Haertel">
    <teiHeader>
        <fileDesc>
            <titleStmt>
                <title>Beschreibung des Cod. Guelf. 206 Helmst. (Helmar Härtel: Katalog der mittelalterlichen Helmstedter Handschriften. Teil I: Cod. Guelf. 1 bis 276 Helmst. Beschrieben von Helmar Härtel, Christian Heitzmann, Dieter Merzbacher, Bertram Lesser. Wiesbaden: Harrassowitz, 2012. S. 267-269.)</title>
                <respStmt>
                    <resp>Katalogisiert durch </resp>
                    <name type="person">Helmar Härtel</name>
                </respStmt>
            </titleStmt>
            <editionStmt>
                <edition>Elektronische Ausgabe nach TEI P5</edition>
                <respStmt>
                    <resp>TEI-P5 konforme Kodierung durch </resp>
                    <name type="person">Torsten Schaßan</name>
                    <name type="org">Herzog August Bibliothek Wolfenbüttel</name>
                </respStmt>
            </editionStmt>
            <publicationStmt>
                <publisher>
                    <name type="org">Herzog August Bibliothek Wolfenbüttel</name>
                    <ptr target="http://www.hab.de"/>
                </publisher>
                <date when="2014-12-19" type="issued">19.12.2014</date>
            <!--<date when="" type="digitised"></date>-->
                <distributor>Herzog August Bibliothek Wolfenbüttel</distributor>
                <availability status="restricted">
                    <licence target="http://creativecommons.org/licenses/by-sa/3.0/de/">
                        <p>Dieses Dokument steht unter einer Creative Commons Namensnennung-Weitergabe unter gleichen Bedingungen 3.0 Deutschland Lizenz (CC BY-SA).</p>
                        <p>Für die Nutzung weiterer Daten wie Digitalisaten gelten gegebenenfalls andere Lizenzen. Vgl. die <ref target="http://diglib.hab.de/?link=012">Nutzungshinweise</ref> der Herzog August Bibliothek Wolfenbüttel.</p>
                    </licence>
                </availability>
                <pubPlace><!--<ptr type="purl" target="http://diglib.hab.de/mss/206-helmst/start.htm"/>--><!--<ptr type="thumbnailForPresentations" target="http://diglib.hab.de/mss/206-helmst/thumbs/00001.jpg"/>--></pubPlace>
            <!--<idno type="URN">urn:nbn:de:gbv:23-mss/206-helmst9</idno>-->
            </publicationStmt>
            <sourceDesc>
                <p>Neukatalogisiert durch <name type="person">Helmar Härtel</name>.</p>
            </sourceDesc>
        </fileDesc>
        <encodingDesc>
            <projectDesc>
                <p>Beschreibung erstellt im Rahmen des Projektes <name type="project" subtype="cataloguing">Katalogisierung der mittelalterlichen Helmstedter Handschriften <name type="project" subtype="part">Teil I</name>
                    </name>.</p>
            </projectDesc>
        </encodingDesc>
        <revisionDesc>
            <change who="schassan" when="2020-04-17">Lizenzangaben korrigiert</change>
            <change who="schassan" when="2015-09-04">Normdaten ergänzt bzw. korrigiert.</change>
        </revisionDesc>
    </teiHeader>
    <text>
        <body>
            <msDesc xml:lang="de" xml:id="mss_206-helmst_tei-msDesc_Haertel">
                <msIdentifier>
                    <settlement>Wolfenbüttel</settlement>
                    <repository key="HAB">Herzog August Bibliothek</repository>
                    <collection>Helmstedter Handschriften</collection>
                    <idno sortKey="wf_hab_helmst-0206">Cod. Guelf. 206 Helmst.</idno>
                </msIdentifier>
                <head>
                    <title>Otto Frisingensis. Robertus monachus. Patriarcha Hierosolymitanus</title>
                    <origDate notBefore="1180" notAfter="1182">1180–1182</origDate>
                    <origPlace>Zisterzienserkloster Sittich (Stična) in Krain</origPlace>
                </head>
                <physDesc>
                    <objectDesc form="codex">
                        <supportDesc material="perg">
                            <support>
                                <p>
                                    <material>Pergament</material>
                                </p>
                                <p n="objectDesc">Aus zwei Teilen zusammengesetzt: I <locus from="1r" to="129v">1r–129v</locus>, II <locus from="130r" to="189v">130r–189v</locus>.</p>
                            </support>
                            <extent>
                                <measure type="leavesCount" quantity="189">II, 189 Bl.</measure>
                                <dimensions type="leaf" unit="cm">
                                    <height quantity="31">31</height>
                                    <width quantity="19.5">19,5</width>
                                </dimensions>
                            </extent>
                            <condition/>
                        </supportDesc>
                        <layoutDesc>
                            <layout columns="" writtenLines=""/>
                        </layoutDesc>
                    </objectDesc>
                    <handDesc/>
                    <decoDesc>
                        <decoNote type="">
                            <p n="decoDesc">Zu Anfang der Bücher sieben- bis zehnzeilige rote Spaltleisteninitialen, keine Schnallen, Blattranken im Buchstabengrund zusammengehalten. Dekorativ gespaltener Buchstabenkörper, Schaft verläuft zumeist parallel zum Buchstaben. Buchstabe zumeist durch Begleitlinie betont, die sich zu halbkreisförmigen Graten bildet oder zu ohrenförmigen Knospen. Aus den Buchstaben wachsen spiralförmige Blattranken: <locus from="1r">1r</locus>, <locus from="3v">3v</locus>, <locus from="5r">5r</locus>, <locus from="26r">26r</locus>, <locus from="38r">38r</locus>, <locus from="62v">62v</locus>, <locus from="64r">64r</locus>, <locus from="89v">89v</locus>, <locus from="130v">130v</locus>, <locus from="131r">131r</locus>, <locus from="144v">144v</locus>, <locus from="186v">186v</locus>. Rote Überschriften, rote zweizeilige Kapitelinitialen.</p>
                        </decoNote>
                    </decoDesc>
                    <bindingDesc>
                        <binding>
                            <p n="bindingDesc">Mit <material>Kiebitzpapier</material> bezogener Halblederband (Pappdeckel, <material>Schafleder</material>) aus der Helmstedter Buchbinderwerkstatt von Anton Friedrich Wirck, zwischen 1763 und 1783 (dieselbe Werkstatt wie <ref type="mss" cRef="43-helmst">Cod. Guelf. 43 Helmst.</ref>).</p>
                        </binding>
                    </bindingDesc>
                    <accMat type=""/>
                </physDesc>
                <history>
                    <p>Nach <bibl>
                            <abbr>Golob</abbr> (siehe unten)</bibl>, 100 wurde der Codex im Skriptorium des Zisterzienserklosters Sittich (Stična) geschrieben. - Später gehörte er Flacius Illyricus, von dessen Hand Bl. <locus from="1r">1r</locus> der Titel <quote>Chronica Ottonis Frisingensis</quote> herrührt, außerdem auf dem Fußsteg die Signatur <quote>No 18</quote> der flacianischen Bibliothek. – Am 20.4.1597 von Herzog Heinrich Julius für die Bibliotheca Julia erworben. 1618 in die Universitätsbibliothek Helmstedt überführt. Im Helmstedter Handschriftenkatalog von 1644 (Cod. Guelf. 27.2 Aug. 2°, <locus from="29v">29v</locus>) als <quote>Chronica Ottonis Frisingensis cum supplemento Radewini. Rudberti Monachi S. Remigii in Episcopatu Remensi Historia Ducis Godefridi et Boëmundi ac cæterorum. Omnia in membrana. Ohn Band</quote> beschrieben. Auf Ir (Rest des urspr. VS) alte Helmstedter Signatur: <quote>Misc. 19</quote>.</p>
                </history>
                <additional>
                    <adminInfo>
                        <recordHist>
                            <source>
                                <bibl>Helmar Härtel: Katalog der mittelalterlichen Helmstedter Handschriften. Teil I: Cod. Guelf. 1 bis 276 Helmst. Beschrieben von Helmar Härtel, Christian Heitzmann, Dieter Merzbacher, Bertram Lesser. Wiesbaden: Harrassowitz, 2012. S. 267-269.</bibl>
                            </source>
                        </recordHist>
                    </adminInfo>
                    <listBibl>
                        <bibl>
                            <abbr>MGH SS 20</abbr>, 345.</bibl>
                        <bibl>
                            <abbr>Heinemann</abbr> Nr. 239.</bibl>
                        <bibl>
                            <abbr>MGH SS rer. Germ. 46</abbr>, XXXII-XXXIII.</bibl>
                        <bibl>
                            <abbr>MGH SS rer. Germ. N.S. 5</abbr>, XCVI.</bibl>
                        <bibl>F. J. <author>Schmale</author>, Die Gesta Friderici I. Imperatoris Ottos von Freising und Rahewins. Ursprüngliche Form und Überlieferung, in: Deutsches Archiv zur Erforschung des Mittelalters 19 (1963) 168–214, hier 181, 184–186.</bibl>
                        <bibl>N. <author>Golob</author>, Gesta Frederici seu cronica. Eine Handschrift aus Stična 1180–1182 (Wolfenbüttel, <ref type="mss" cRef="206-helmst">Cod. Guelf. 206 Helmst.</ref>), in: Codices Manuscripti 16 (1992) 98–103.</bibl>
                        <bibl>
                            <abbr>Hartmann</abbr>, 227.</bibl>
                    </listBibl>
                </additional>
                <msPart>
                    <altIdentifier type="partial">
                        <idno>I</idno>
                    </altIdentifier>
                    <msContents>
                        <msItem>
                            <locus from="1r" to="128v">1r–128v</locus>
                            <author ref="#otto_episcopus_frisingensis_et_rahewinus_praepositus">Otto episcopus Frisingensis et Rahewinus praepositus</author>
                            <title>Gesta Friderici I imperatoris</title> Textlücke <locus from="6v" to="7r">6v–7r</locus>: <incipit>Quod ex intuitu naturalium facilius <supplied>consideratur. Cum enim ad contemplenda</supplied>
                            </incipit>
                            <explicit>
                                <supplied>Socrates ridet, pratum ridet, non aliam de Socrate,</supplied> aliam de prato predico proprietatem,</explicit> (Lücke: <bibl>
                                <abbr>MGH SS 20</abbr>, 354f.</bibl>). Textlücke <locus from="117v" to="118r">117v–118r</locus>: <gap/>
                            <incipit>quod de electione futuri pontificis tractabunt secundum con<supplied>suetudinem istius ecclesiae, scilicet quod segregentur</supplied>
                            </incipit>
                            <explicit>
                                <supplied>simoniam de ecclesia propellendam et pacem toti mundo</supplied> desiderabilem in integrum reformandam</explicit> (Lücke: <bibl>
                                <abbr>MGH SS 20</abbr>, 473–481</bibl>). <listBibl>
                                <head>Druck</head>
                                <bibl>
                                    <abbr>MGH SS 20</abbr>, 347–493;</bibl>
                                <bibl>
                                    <abbr>MGH SS rer. Germ. 46</abbr>, 1–351;</bibl>
                                <bibl>Otto von Freising und Rahewin, Die Taten Friedrichs oder richtiger Chronica, übers. von <editor>A. Schmidt</editor>, hrsg. von <editor>F.-J. Schmale</editor>, Darmstadt <hi rend="sup">2</hi>1974 (Ausgewählte Quellen zur deutschen Geschichte des Mittelalters 17).</bibl>
                                <bibl>
                                    <abbr>Rep. font.</abbr> 8, 430f.</bibl>
                            </listBibl>
                            <filiation>Cod. B 1 der Gesta. Nach <bibl>
                                    <abbr>Golob</abbr>
                                </bibl> (siehe oben) die älteste erhaltene Abschrift, die auf eine Abschrift von <rs type="person" ref="#rahewins">Rahewins</rs> Handexemplar zurück geht (Bx).</filiation>
                        </msItem>
                        <msItem>
                            <locus from="128v" to="129v">128v–129v</locus>
                            <title>Epistola de morte Friderici I imperatoris</title> (Von kleinerer aber gleichzeitiger Hand mit derjenigen, welche 1 geschrieben hat.) Druck: <bibl>
                                <abbr>MGH SS 20</abbr>, 494–496;</bibl>
                            <bibl>
                                <abbr>MGH SS rer. Germ. N.S. 5</abbr>, 173–178.</bibl>
                            <bibl>
                                <abbr>Rep. Font.</abbr> 4, 346.</bibl>
                        </msItem>
                    </msContents>
                    <physDesc>
                        <objectDesc form="fascicle">
                            <supportDesc material="perg">
                                <collation>I. III (6). 7 IV (62). III+1 (69). 7 IV (125). II (129). Lagensignaturen jeweils auf der letzten Versoseite: <quote>IIus.</quote> (<locus from="14v">14v</locus>) bis <quote>XVIIus</quote> (<locus from="125v">125v</locus>). Vor Bl. 1 ein Pergamentunio (Rest des VS?) geheftet, misst nur ca. <dimensions type="leaf" unit="cm">
                                        <height quantity="29">29</height>
                                        <width quantity="5">5</width>
                                    </dimensions>. Zwischen f. 6 und 7 ist ein Blatt ausgeschnitten und zwischen f. 117 und 118 fehlt der ganze, 8 Bll. umfassende Quaternio XVI.</collation>
                            </supportDesc>
                            <layoutDesc>
                                <layout writtenLines="31">
                                    <dimensions type="written" unit="cm">
                                        <height quantity="21.7">21,7</height>
                                        <width quantity="13.8">13,8</width>
                                    </dimensions>, 31 Zeilen.</layout>
                            </layoutDesc>
                        </objectDesc>
                        <handDesc>
                            <handNote>Carolino-Gothica von einer Hand.</handNote>
                        </handDesc>
                    </physDesc>
                </msPart>
                <msPart>
                    <altIdentifier type="partial">
                        <idno>II</idno>
                    </altIdentifier>
                    <msContents>
                        <msItem>
                            <locus from="129v" to="133r">129v–133r</locus> (Nachtrag des 14. Jh., ab <locus from="130r">130r</locus> auf dem unteren Rand der Bll.) <title>Legenda de Amelio et Amico</title> Vgl. Vincentius Bellovacensis, Speculum historiale, Lib. XXIII, cap. CLXII-CLXVI und Teile aus CLXIX <rubric>De duobus sociis sibi consimilibus curialis legenda</rubric>
                            <incipit>Temporibus Pipini regis Francorum orti sunt duo pueri modo sibi consimiles</incipit> (<locus from="132v">132v</locus>) <explicit>serviens pacifice cum eis habitavit</explicit> (cap. CLXII-CLXVI, p. 956, Spalte a - p. 958, Spalte a, Zeile 9). <incipit>Qualiter post hec in quadam expedicione regis Karoli sunt occisi. Igitur Amelius comes et Amicus propria quidem officia in curia regis agebant</incipit> (<locus from="133r">133r</locus>) <explicit>separare noluit</explicit> (vgl. cap. CLXIX, S. 958, Spalte b, Z. 28 von unten - Zeile 14 von unten). <incipit>Rex autem quia</incipit>
                            <explicit>Amelius et amicus sub prefato desiderio IIII. idus Octobris</explicit> (cap. CLXIX, S. 959, Spalte a, Zeile 5 bis 21 von oben). <bibl>Vgl. <abbr>
                                    <hi rend="sup">2</hi>VL</abbr> 1, 329f.</bibl> Kapitel- und Seitenzahlen beziehen sich auf die Ausgabe Douai 1624.</msItem>
                        <msItem>
                            <locus from="130v" to="186v">130v–186v</locus>
                            <author ref="#robertus_monachus">Robertus monachus</author>
                            <title>Historia Hierosolymitana</title>
                            <rubric>Incipit prologus sequentis operis</rubric>
                            <quote>Universos qui hanc historiam legerunt sive legere audierunt <gap/>
                            </quote> Alius prologus: <quote>Inter omnes historiographos veteris et novi testamenti <gap/>
                            </quote> (<locus from="131r">131r</locus>) Text: <incipit>Anno incarnacionis dominice m° nonagesimo secundo magnum intra fines Gallie</incipit>
                            <explicit>quando vult et quomodo vult miseretur et sanat, qui in trinitate perfecta vivit et glorificatur <gap/> Amen</explicit> Druck: Recueil des historiens des croisades. Hist. Occ. 3 (1866), 716–882; auch <bibl>
                                <abbr>PL</abbr> 155, 669–758.</bibl>
                            <bibl>
                                <abbr>Rep. font.</abbr> 10, 161–163.</bibl> Am Schluss von anderer Hand: <quote>O Maria bona pro nobis omnibus ora.</quote>
                        </msItem>
                        <msItem>
                            <locus from="186v">186v</locus>
                            <title>Patriarcha Hierosolymitanus et alii episcopi: Epistola ad Occidentales</title> Text bricht ab: <gap/>
                            <incipit>militibus Christi vere nos comitantibus <supplied>hostium cuneos securi penetravimus</supplied>
                            </incipit>
                            <explicit>
                                <supplied>causam habeant. Valete</supplied>
                            </explicit>. <bibl>
                                <abbr>PL</abbr> 155, 469.</bibl>
                        </msItem>
                        <msItem>
                            <locus from="186v" to="188v">186v–188v</locus>
                            <title>Imperator Constantinopolitanus: Epistola ad Robertum Flandriae Comitem <supplied>Robert II. von Flandern, 1093–1111</supplied> et omnes Christianos</title>
                            <bibl>
                                <abbr>PL</abbr> 155, 465–470.</bibl> Schlussschrift: <quote>Scriptori merces sit laus et gloria perpes</quote> und <quote>Nolite multiplicare loqui sublimia gloriantes.</quote>
                        </msItem>
                        <msItem>
                            <locus from="189r">189r</locus>
                            <bibl>
                                <abbr>Walther II</abbr> 30759</bibl>
                        </msItem>
                        <msItem>
                            <locus from="188v" to="189v">188v–189v</locus> Federproben, u.a. <quote>Anno Domini mo. lxxxiij ellectus est venerabilis vir Osbaldus in abbatem <sic>Siticenssem</sic> a venerabilibus patribus et fratribus loci illius. - Anno Domini mo. lxxxiij obyit Zewriachar Sigismundus, capitaneus Labacensis, et dominus Wilhelmus Awerspergar successit in locum suum. - Eodem anno discessit ab hac vita illustrissimus rex Woemye filius regis Polonie. - Anno domini mo. cccco. lxxxiij fuit nobiscum egregius dochtor iuris devotissimus et fautor bonus monasterii Sitecensis, de Ellemstat <gap/>
                            </quote> Druck der meisten Federproben: <bibl>
                                <abbr>Golob</abbr> a.a.O., 101.</bibl>
                        </msItem>
                    </msContents>
                    <physDesc>
                        <objectDesc form="codex">
                            <supportDesc material="perg">
                                <collation>7 IV (185). II (189). Lagenzählung jeweils auf der letzten Versoseite: <quote>.I.</quote> (<locus from="137v">137v</locus>) bis <quote>VIIus</quote> (<locus>185</locus>).</collation>
                            </supportDesc>
                            <layoutDesc>
                                <layout writtenLines="30 31">
                                    <dimensions type="written" unit="cm">
                                        <height quantity="20.2">20,2</height>
                                        <width quantity="13.5">13,5</width>
                                    </dimensions>, 30–31 Zeilen.</layout>
                            </layoutDesc>
                        </objectDesc>
                        <handDesc>
                            <handNote>Carolino-Gothica von mehreren Händen.</handNote>
                        </handDesc>
                    </physDesc>
                </msPart>
            </msDesc>
        </body>
    </text>
</TEI>