<TEI xmlns="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:lang="de" xml:id="HAB_mss_21-helmst_tei-msDesc_Heitzmann">
    <teiHeader>
        <fileDesc>
            <titleStmt>
                <title>Beschreibung des Cod. Guelf. 21 Helmst. (Christian Heitzmann: Katalog der mittelalterlichen Helmstedter Handschriften. Teil I: Cod. Guelf. 1 bis 276 Helmst. Beschrieben von Helmar Härtel, Christian Heitzmann, Dieter Merzbacher, Bertram Lesser. Wiesbaden: Harrassowitz, 2012. S. 38-39.)</title>
                <respStmt>
                    <resp>Katalogisiert durch </resp>
                    <name type="person">Christian Heitzmann</name>
                </respStmt>
            </titleStmt>
            <editionStmt>
                <edition>Elektronische Ausgabe nach TEI P5</edition>
                <respStmt>
                    <resp>TEI-P5 konforme Kodierung durch </resp>
                    <name type="person">Torsten Schaßan</name>
                    <name type="org">Herzog August Bibliothek Wolfenbüttel</name>
                </respStmt>
            </editionStmt>
            <publicationStmt>
                <publisher>
                    <name type="org">Herzog August Bibliothek Wolfenbüttel</name>
                    <ptr target="http://www.hab.de"/>
                </publisher>
                <date when="2014-09-21" type="issued">21.09.2014</date>
            <!--<date when="" type="digitised"></date>-->
                <distributor>Herzog August Bibliothek Wolfenbüttel</distributor>
                <availability status="restricted">
                    <licence target="http://creativecommons.org/licenses/by-sa/3.0/de/">
                        <p>Dieses Dokument steht unter einer Creative Commons Namensnennung-Weitergabe unter gleichen Bedingungen 3.0 Deutschland Lizenz (CC BY-SA).</p>
                        <p>Für die Nutzung weiterer Daten wie Digitalisaten gelten gegebenenfalls andere Lizenzen. Vgl. die <ref target="http://diglib.hab.de/?link=012">Nutzungshinweise</ref> der Herzog August Bibliothek Wolfenbüttel.</p>
                    </licence>
                </availability>
                <pubPlace><!--<ptr type="purl" target="http://diglib.hab.de/mss/21-helmst/start.htm"/>--><!--<ptr type="thumbnailForPresentations" target="http://diglib.hab.de/mss/21-helmst/thumbs/00001.jpg"/>--></pubPlace>
            <!--<idno type="URN">urn:nbn:de:gbv:23-mss/21-helmst1</idno>-->
            </publicationStmt>
            <sourceDesc>
                <p>Neukatalogisiert durch <name type="person">Christian Heitzmann</name>.</p>
            </sourceDesc>
        </fileDesc>
        <encodingDesc>
            <projectDesc>
                <p>Beschreibung erstellt im Rahmen des Projektes <name type="project" subtype="cataloguing">Katalogisierung der mittelalterlichen Helmstedter Handschriften <name type="project" subtype="part">Teil I</name>
                    </name>.</p>
            </projectDesc>
        </encodingDesc>
        <revisionDesc>
            <change who="schassan" when="2020-04-17">Lizenzangaben korrigiert</change>
            <change who="schassan" when="2019-08-20">Manuscripta Mediaevalia Objektnummer hinzugefügt</change>
            <change who="schassan" when="2015-09-07">Normdaten ergänzt oder korrigiert.</change>
        </revisionDesc>
    </teiHeader>
    <text>
        <body>
            <msDesc xml:lang="de" xml:id="mss_21-helmst_tei-msDesc_Heitzmann">
                <msIdentifier>
                    <settlement>Wolfenbüttel</settlement>
                    <repository key="HAB">Herzog August Bibliothek</repository>
                    <collection>Helmstedter Handschriften</collection>
                    <idno sortKey="wf_hab_helmst-0021">Cod. Guelf. 21 Helmst.</idno>
                    <altIdentifier type="catalog">
                        <collection>Manuscripta Mediaevalia Objektnummer</collection>
                        <idno>32412021,T</idno>
                    </altIdentifier>
                </msIdentifier>
                <head>
                    <title>Biblia sacra (Gn-Sir)</title>
                    <origDate notBefore="1486" notAfter="1500">15. Jh., Ende</origDate>
                    <origPlace>Norddeutschland</origPlace>
                </head>
                <msContents>
                    <msItem>
                        <locus from="Iv">Iv</locus>
                        <rubric>Nota sic succedunt libri textus biblie in presenti volumine colligati</rubric>
                        <note>Zu jedem Bibelbuch Angabe der Kapitelzahl.</note>
                        <msItem>
                            <locus from="Ir">Ir</locus>
                            <note>leer.</note>
                        </msItem>
                    </msItem>
                    <msItem>
                        <locus from="1r" to="442v">1r–442v</locus>
                        <title>Biblia sacra<note>, prologis aucta.</note>
                        </title>
                        <note>Bestand: Gn-Sir.</note>
                        <msItem>
                            <locus from="4v">4v</locus>
                            <note>Gn.</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                            <locus from="27v">27v</locus>
                            <note>Ex.</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                            <locus from="48v">48v</locus>
                            <note>Lv.</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                            <locus from="63v">63v</locus>
                            <note>Nm.</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                            <locus from="86r">86r</locus>
                            <note>Dt.</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                            <locus from="106v">106v</locus>
                            <note>Ios.</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                            <locus from="119v">119v</locus>
                            <note>Idc.</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                            <locus from="134r">134r</locus>
                            <note>Rt.</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                            <locus from="136r">136r</locus>
                            <rubric>Explicit liber Ruth. Incipit nobile opusculum Magistri Moysi de Grecia <add>
                                    <note>von späterer Hand der Zusatz:</note> in libros Regum</add>
                            </rubric>
                            <note> (es folgt jedoch <locus from="136v">136v</locus> der Prologus galeatus des Hieronymus!).</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                            <locus from="137v">137v</locus>
                            <note>I Sm.</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                            <locus from="158r">158r</locus>
                            <note>II Sm.</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                            <locus from="174v">174v</locus>
                            <note>III Rg.</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                            <locus from="193v">193v</locus>
                            <note>IV Rg.</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                            <locus from="212v">212v</locus>
                            <note>I Par.</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                            <locus from="231r">231r</locus>
                            <note>II Par.</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                            <locus from="257r">257r</locus>
                            <note>I Esr.</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                            <locus from="264v">264v</locus>
                            <note>II Esr:</note>
                            <rubric>Neemias liber</rubric>
                        </msItem>
                        <msItem>
                            <locus from="275v">275v</locus>
                            <note>III Esr:</note>
                            <rubric>Liber Hesdras secundus</rubric>
                        </msItem>
                        <msItem>
                            <locus from="288r">288r</locus>
                            <note>Tb.</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                            <locus from="295v">295v</locus>
                            <note>Idt.</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                            <locus from="306r">306r</locus>
                            <note>Est.</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                            <locus from="317r">317r</locus>
                            <note>Iob.</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                            <locus from="340r">340r</locus>
                            <note>Ps 1–151.</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                            <locus from="382r">382r</locus>
                            <note>Prv.</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                            <locus from="396r">396r</locus>
                            <note>Ecl.</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                            <locus from="401r">401r</locus>
                            <note>Ct.</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                            <locus from="414r">414r</locus>
                            <note>Sir. Text bricht wegen Blattverlust mit Sir 51,38 (<quote rend="dottedBegin">operamini opus</quote>) ab.</note>
                        </msItem>
                    </msItem>
                    <msItem>
                        <title>Prologe</title>
                        <note>Verzeichnet nach <bibl>
                                <abbr>Stegmüller RB</abbr>
                            </bibl>:</note>
                        <msItem>
                            <locus from="1r">1r</locus>
                            <note>Libri historiales:</note>
                            <rubric>Prologus</rubric>
                            <bibl>RB 284.</bibl>
                        </msItem>
                        <msItem>
                            <locus from="4r">4r</locus>
                            <bibl>RB 285.</bibl>
                        </msItem>
                        <msItem>
                            <locus from="106r">106r</locus>
                            <note>Ios:</note>
                            <bibl>RB 311.</bibl>
                        </msItem>
                        <msItem>
                            <locus from="136v">136v</locus>
                            <note>I Sm:</note>
                            <bibl>RB 323.</bibl>
                        </msItem>
                        <msItem>
                            <locus from="212r">212r</locus>
                            <note>I Par:</note>
                            <bibl>RB 328.</bibl>
                        </msItem>
                        <msItem>
                            <locus from="256r">256r</locus>
                            <note>I Esr:</note>
                            <bibl>RB 330.</bibl>
                        </msItem>
                        <msItem>
                            <locus from="287v">287v</locus>
                            <note>Tb:</note>
                            <bibl>RB 462</bibl>
                            <note>(In <sic>Ecl</sic>) und Tb:</note>
                            <bibl>RB 332.</bibl>
                        </msItem>
                        <msItem>
                            <locus from="295v">295v</locus>
                            <note>Idt:</note>
                            <bibl>RB 335.</bibl>
                        </msItem>
                        <msItem>
                            <locus from="305v">305v</locus>
                            <note>Est:</note>
                            <bibl>RB 341.</bibl>
                        </msItem>
                        <msItem>
                            <locus from="315r">315r</locus>
                            <note>Iob:</note>
                            <bibl>RB 357.</bibl>
                        </msItem>
                        <msItem>
                            <locus from="315v">315v</locus>
                            <bibl>RB 344.</bibl>
                        </msItem>
                        <msItem>
                            <locus from="316v">316v</locus>
                            <incipit>Iob secundum Syros habitavit in terra Ausitide in finibus Idumee et erat ei nomen Iobab</incipit>
                            <explicit>Inde apparet eum quintum esse ab Abraham</explicit>
                            <bibl>Vgl. <abbr>PL</abbr> 29, 113–114A.</bibl>
                        </msItem>
                        <msItem>
                            <locus from="336r">336r</locus>
                            <note>Ps:</note>
                            <bibl>RB 389,</bibl>
                        </msItem>
                        <msItem>
                            <locus from="337v">337v</locus>
                            <bibl>RB 443,</bibl>
                        </msItem>
                        <msItem>
                            <locus from="338r">338r</locus>
                            <bibl>RB 384,</bibl>
                        </msItem>
                        <msItem>
                            <locus from="338v">338v</locus>
                            <bibl>RB 398,</bibl>
                        </msItem>
                        <msItem>
                            <bibl>RB 419</bibl>
                            <note> (= <bibl>CPL 641</bibl>, <bibl>CPPM 2, 595</bibl>, <bibl>
                                    <abbr>Schaller/Könsgen</abbr> 12730</bibl>, <bibl>
                                    <abbr>Walther I</abbr> 14885</bibl>),</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                            <locus from="339r">339r</locus>
                            <bibl>RB Suppl. 374,1,</bibl>
                            <bibl>RB 9554.</bibl>
                        </msItem>
                        <msItem>
                            <locus from="381r">381r</locus>
                            <note>Libri Salomonis:</note>
                            <bibl>RB 456,</bibl>
                        </msItem>
                        <msItem>
                            <locus from="381v">381v</locus>
                            <bibl>RB 455.</bibl>
                        </msItem>
                        <msItem>
                            <locus from="403v">403v</locus>
                            <note>Sap:</note>
                            <bibl>RB 468.</bibl>
                        </msItem>
                    </msItem>
                </msContents>
                <physDesc>
                    <objectDesc form="codex">
                        <supportDesc material="chart">
                            <support>
                                <p>
                                    <material>Papier</material>
                                </p>
                                <p n="objectDesc">Wasserzeichen: <watermark>Dreiberg</watermark>
                                    <bibl>
                                        <abbr>Piccard</abbr> D 111</bibl> (1500–1501); Krone <bibl>
                                        <abbr>Briquet</abbr> 2, 4772</bibl> (1470–1500).</p>
                            </support>
                            <extent>
                                <measure type="leavesCount" quantity="442">442 Bl.</measure>
                                <dimensions type="leaf" unit="cm">
                                    <height quantity="40.5">40,5</height>
                                    <width quantity="28">28</width>
                                </dimensions>
                            </extent>
                            <collation>36 VI (432). VI-2 (442). Vorn und hinten außerhalb der Zählung je ein Pergamentblatt (ehemals Spiegel, jetzt abgelöst). Lagenfälze aus Pergament. </collation>
                        </supportDesc>
                        <layoutDesc>
                            <layout writtenLines="33 53">
                                <dimensions type="written" unit="cm">
                                    <height quantity="28">28</height>
                                    <width quantity="17.5">17,5</width>
                                </dimensions>, 33–53 Zeilen.</layout>
                        </layoutDesc>
                    </objectDesc>
                    <handDesc>
                        <p>
                            <term type="script">Bastarda</term>.</p>
                    </handDesc>
                    <decoDesc>
                        <decoNote>Rubriziert.</decoNote>
                        <decoNote>Kolumnentitel.</decoNote>
                        <decoNote type="initial">Zu Gn, Ex, Lv und Nm mehrfarbige Fleuronnée-Initialen (meist blau/rot/grün);</decoNote>
                        <decoNote type="initial">
                            <locus from="1r">1r</locus> Initiale <quote>F</quote> (Schaft ragt oben und unten über den Schriftraum hinaus) mit Blattwerk, Vögeln und Fabelwesen;</decoNote>
                        <decoNote type="initial">
                            <locus from="27v">27v</locus> unterhalb der Initiale <quote>H</quote> ein Pfau (mehrfarbig) und ein Hase (Federzeichnung);</decoNote>
                        <decoNote type="initial">
                            <locus from="136v">136v</locus>, <locus from="137v">137v</locus>, <locus from="257r">257r</locus> Initialen blau-rot gespalten;</decoNote>
                        <decoNote type="initial">weitere kunstlose Initialen (rot oder blau/rot), darunter <locus from="86r">86r</locus> Initiale <quote>H</quote> mit der Beischrift <quote>Pfifferus zcu <unclear>mß</unclear> hat diß h gemacht</quote>;</decoNote>
                        <decoNote>rote und blaue, meist dreizeilige Lombarden;</decoNote>
                        <decoNote type="initial">
                            <locus from="276v">276v</locus> (bei <ref type="biblical" cRef="III_Esr_1:34">III Esr 1,34</ref>ff.) Rückenansicht eines spärlich bekleideten Mannes mit Dreschflegel;</decoNote>
                        <decoNote type="initial">
                            <locus from="295v">295v</locus>, <locus from="305v">305v</locus>, <locus from="306r">306r</locus>, <locus from="401r">401r</locus>, <locus from="414r">414r</locus> Deckfarbeninitialen (zum Teil mit Fleuronnée).</decoNote>
                        <decoNote>
                            <locus from="119v">119v</locus>, <locus from="158r">158r</locus>, <locus from="174v">174v</locus>, <locus from="212r">212r</locus>, <locus from="231r">231r</locus>, <locus from="288r">288r</locus>, <locus from="317r">317r</locus>, <locus from="340r">340r</locus>, <locus from="381r">381r</locus>, <locus from="382r">382r</locus>, <locus from="396r">396r</locus>, <locus from="403v">403v</locus> Raum für Initialen ausgespart. <p>Ab <locus from="137r">137r</locus> von einer wenig späteren Hand des 15. Jh. Marginalien (rot) mit Bemerkungen zum Inhalt oder zu abweichenden Lesarten; zitiert werden u.a. zu Prv Beda Venerabilis und zu Sap Hrabanus Maurus. Zum Pentateuch Marginalien (schwarz und rot) von etwas späterer Hand.</p>
                        </decoNote>
                    </decoDesc>
                    <bindingDesc>
                        <binding contemporary="true">
                            <p n="bindingDesc">Holzdeckelband (<origDate notBefore="1401" notAfter="1500">15. Jh.</origDate>) aus der <rs type="corporate">Erfurter Werkstatt des Ulrich Frenckel</rs>. Im Jahr 1930 abgelöst (Reste in separater Mappe: <locus>VD</locus> Holz mit Lederbezug sowie 5 Beschlägen und vier trapezförmig angeordneten Schienen, blindgeprägter Rücken, vom <locus>HD</locus> nur noch ein Teil des Lederbezugs; Anordnung der Streicheisenlinien, Einzelstempel und Beschläge wie bei <ref type="mss" cRef="22-helmst">22 Helmst.</ref>).</p>
                        </binding>
                        <binding>
                            <p n="bindingDesc">Moderner, mit Streicheisenlinien verzierter Rindledereinband des <rs type="corporate">Braunschweiger Kunstbuchbinders A. Stein</rs>; 2 Bügelschließen (auf dem <locus>HS</locus> Notiz über die Restaurierung von <rs type="person">H. Herbst</rs>, 14. Juni 1930, vgl. auch <ref type="mss" cRef="ba_4_106">HAB, BA, IV 106 B V: W. Herse, Jahresbericht der HAB 1930, Bl. VI</ref>). Blattweiser aus Metall an Bl. 27 und 48.</p>
                        </binding>
                    </bindingDesc>
                </physDesc>
                <history>
                    <p>
                        <locus>Iv</locus> mit der Bemerkung <quote>Mutuo dedi quatuor <unclear>talentis</unclear> ad hunc librum <choice>
                                <orig>d<gap/>no</orig>
                                <reg>
                                    <unclear>domino</unclear>
                                    <unclear>decano</unclear>
                                </reg>
                            </choice>
                            <unclear reason="unleserlich">C <gap/>
                            </unclear> de <unclear>luneburch</unclear> solvat statim.</quote> Darunter die Helmstedter Signatur <quote>T. 60a</quote>.</p>
                </history>
                <additional>
                    <adminInfo>
                        <recordHist>
                            <source>
                                <bibl>Christian Heitzmann: Katalog der mittelalterlichen Helmstedter Handschriften. Teil I: Cod. Guelf. 1 bis 276 Helmst. Beschrieben von Helmar Härtel, Christian Heitzmann, Dieter Merzbacher, Bertram Lesser. Wiesbaden: Harrassowitz, 2012. S. 38-39.</bibl>
                            </source>
                        </recordHist>
                    </adminInfo>
                    <listBibl>
                        <bibl>
                            <abbr>Heinemann</abbr> Nr. 24.</bibl>
                    </listBibl>
                </additional>
            </msDesc>
        </body>
    </text>
</TEI>