Otto von Heinemann: Die Helmstedter Handschriften. Bd. 1: Codex Guelferbytanus 1 bis 500 Helmst. (1884). S. 259 – 261 (Vorläufige Beschreibung)

Wolfenbüttel, Herzog August Bibliothek, Cod. Guelf. 313 Helmst.

Pap. 29½ x 21½ cm cm. 275 Bll. 15. Jahrh. (1437. 1438). Vonverschiedenen Händen. Mit rothen Initialen and einzelnen solchen Überschriften.

Ebd.: Späterer Halbfranzhand. Das vordere Vorsatzblatt aus zwei Pergamentstücken zusammengeklebt, von denen das eine ein Bruchstück einer theologischen Handschrift s. XI 1. das andere einer grammatischen Handschrift s. XIV enthält. Auf den leeren Raum hat eine Hand des 15. Jahrhunderts ein unvollständiges Inhaltsverzeichniss des Codex geschrieben.

Prov. u. Gesch.: Früher im Besitz des Klosters Melk in Österreich, dann von Flacius, der f. 1 auf dem Unterrande einige der in ihr enthaltenen Stücke verzeichnet hat.

Enthält: 1) f. 1–49'. M. Iohannis de Segovia tractatus de ecclesiastica potestate, scilicet decem argumentorum ex sacra scriptura de sanctitate ec- clesie et generalis concilii auctoritate. „Aiunt sapientes.“ Schlussschrift: Iste tractatus est completus in Basilea et pertinet ad monasterium Mellicense, ordinis s. Benedicti, Pataviensis diocesis. Est autem scriptus tempore concilii generalis Basiliensis per quen- dam fratrem prescripti monasterii monachum professum anno Domini m°. quadragesimo trecesimo septimo, concilii vero anno sexto, Eugenii pape anno septimo, xxviij die mensis Maii. 2) f. 50–73. Eiusdem tractatus de admissione presidentium pape editus in concilio generali Basiliensi. „Sacro generali concilio Basiliensi.“ 3) f. 73–88'. Dom. Petri de Alliaeo, cardinalis Cameraeensis, tractatus de ecclesiastica potestate, editus in concilio Constantiensi. „Cristi nomine invocato.“ Schlussschrift: Et sic est finis anno Domini m°. cccc°. xxxviij, Basilee, xij die mensis Marcii. 4) f. 88'–103. 31. Iohannis Gerson, cancellarii Parisiensis, tractatus de po testate ecclesiastica et de origine iuris et legum, editus in concilio Constantiensi. Schlussschrift: Hunc tractatum de potestate ecclesiastica et de origine iuris et legum fecit magister Iohannes Gar- sen, sacre theologie doctor, cancellarius Parisiensis, et conposuit eum in sacro concilio Constantiensi anno Dom. m°. cccc°. xvij, scriptus pro domino Martino priori monasterii Mellicensis, am- basciator (sic) prefatorum fratrum ac dominorum in sacro concilio Basiliensis sub anno Dom. m°. cccc°. xxxviij, xiiij die mensis Marcii. Gedr.: H. v. d. Hardt Corpus actor, conc. Constant. YI. 79–136. 5) f. 103–113'. Eiusdem tractatus de auctoritate congregationis fidelium universalem ecclesiam representantis sine consensu summi pontificis facte. „In sequenti opere.“ 6) f. 114–131'. Questio mota in concilio Basiliensi, utrum apostolico sit subtrahenda potestas executiva. „Primo igitur in ista materia.“ 7) f. 131'–143. M. Johannis Gerson opusculum de ruina super ecclesiam futura tempore scismatis, editum snh quadam meditatione super statu ecclesiarum. „Cum hesterna die.“ 8) f. 143–145'. Dialogus inter Iacobum et Iohannem de reformatione ee- clesie flenda in sacro concilio Basiliensi. 9) f. 145'–146'. Quod concilium generale potest cognoscere de causis par ticularibus. „Quia video nonnullos.“ 10) f. 146'–182'. Questio disputata per egregium virum dominum et ma gistrum Heinricum Toke, canonicum Magdeburgensem, archiepiscopi Magdeburgensis ambasciatorem in sacro Basiliensi concilio, 1433. „Queritur an ecclesia catholica.“ 11) f. 182'–190'. Aurea bulla Caroli IV imperatoris. 12) f. 190'–193. Leges imperiales Caroli IV de officiis principum sacri im perii electorum, promulgate in curia Metensi, anno Dom. millesimo trecentesimo quinquagesimo sexto. 13) f. 193–195. Utrum papa vel eius legati de auctoritate iuris divini te neantur admitti ad presidendum in concilio generali. „Et arguitur quod sic.“ 14) f. 195–202'. (Iordani Osnaburgensis) chronica de translatione imperii, premisso registro singulorum capitum. „Multifarie multisque.“ Zuletzt herausgegeb. von Waitz im XIV. Bande der Abhandll. d. Königl. Gesellschaft d. Wissenschaften zu Göttingen. 15) f. 203–208'. M. Ioh. Gerson tractatus de aufferibilitate sponsi, editus in concilio Constantiensi. „Venient autem dies.“ 16) f. 209–211'. Sermo factus per eundem. Gedr.: H. v. d. Hardt 1. c. H. 471–485. 17) f. 218–258'. Gubernaculum conciliorum per dominum Andream episco pum Magorensem, natione Hispanum, editum et domino Iuliano cardinali ad concilium Basiliense transmissum. „Ad perpetuam conciliorum generalium memoriam.“ Schlussschrift: Scriptum Basilee, tempore concilii generalis ibidem celebrati, anno verbi incarnati m°. cccc°. xxxvj°, a nativitate vero Christi etc. 37, xix Marcii, manu fratris N. professi eximii Mellicensis, Pataviensis diocesis, s. Benedicti. 18) f. 259–260'. Collecta quedam de modo persolvendi septem horas cano nicas. „Septies in die.“ Angehängt einige leoninische Verse über dasselbe Thema. 19) f. 261–275'. Iacobi abbatis compendium contra impugnatores exemptio- mim. Überschrift: Hoc compendium contra impugnatores exemptionum fecit Iacobus abbas Karoli loci, ordinis Cisterciensis, diocesis Silvavectensis, in Vienna, tempore concilii generalis ibidem celebrati, que est in partibus Galliarum, et pertinet ad monasterium Mellicense in Austria, Pataviensis diocesis. — Schlussschrift: Finitum Basilee manu fratris N. professi monasterii Mellicensis, Pataviensis diocesis, xvj die mensis Marcii, que fuit sabbatum immediatum ante dominicam de passione Domini, anno Dom. millesimo cccc. 87. Der in 17 und 18 erwähnte Schreiber X. ist vielleicht Nicolaus de Respiz, .der in M. Kropffii Bibliotheca Mellicensis (Vindob. 1747. p. 191) erwähnt wird.